مقدمه:

خلاقیت هر نظام اجتماعی، پدیده ای مبتنی بر نظم منطقی و تابعی از خلاقیت افرادی است که نظام از آنها تشکیل شده است. با پیشرفت روز افزون دانش و تکنولوژی و جریان گسترده اطلاعات،امروزه جامعه ما نیازمند آموزش مهارت هایی است که با کمک آنها بتواند همگام با توسعه علم و فناوری به پیش برود.و برای این کار باید هدف پرورش انسانهایی باشد که بتوانند با مغزی خلاق با مشکلات روبه رو شده و آنها را از میان بردارند.امروزه مردم ما نیازمند آموزش خلاقیت هستند که با خلق افکار نو به سوی یک جامعه سعادتمند قدم بردارند.هر انسانی به یک اندازه ای علم و تجربه دارد که دیگری آن را ندارد،هیچ کس قادر نیست به میزان اطلاعات واقعی هر کس که در گوشه ذهن او نهفته است پی ببرد.این اطلاعات زمانی به حرکت در می آید که انگیزه ای قوی سبب رها شدن آن به بیرون ذهن می شود و در نهایت سبب می شود جریانی از علم و دانش و تجربیات میان آنها جاری شود که این همان زمینه ساز نوآوری و خلاقیت خواهد بود. یکی از شرایط لازم برای پدیدار شدن این افکار نو وجود آرامش مغز است،به همین خاطر لازم است انسانها بکوشند در جامعه شرایطی پدید آید که در بستر آن مغز بیندیشد و تکامل یابد و سبب ساز افکار نو و شرایط برای سازندگی در جامعه (سازمان) مهیا شود.

با توجه به مواردی که فوقأ به آنها اشاره شد در مقاله حاضر سعی خواهد شد تا مستند به مرور ادبیات موضوعی مربوط، ارائه پیشنهاداتی به منظور ایجاد کردن خلاقیت و نوآوری در سازمانها عنوان شود تا بتواند به عنوان مبنایی برای بررسی و مطالعات بیشتر مربوط به موضوع در دنیای واقعی باشد.

تعریفها و مفاهیم خلاقیت و نوآوری

دانشمندان ، خلاقیت و نوآوری را به صورتهای متعدد و متنوعی تعریف کرده‌اند که هر یک به نوعی ، روشنگر بعدی از فرآیند خلاقیت و نوآوری است. خلاقیت‌، عبارت است از به کارگیری توانایی های ذهنی برای ایجاد یک فکر یا مفهوم جدید، خلاقیت فرآیند تکامل بخشیدن به دیدگاه های بدیع و تخیلی درباره موقعیت‌های مختلف تعریف شده است. (کایزر،4:1968) هربت فوکس[3] معتقد است که "فراگرد خلاقیت عبارت است از هر نوع فراگرد تفکری که مسئله ای را به طور مفید و بدیع حل کند." و همچنین اریک فروم[4] نیز معتقد است که "خلاقیت ،توانایی دیدن(آگاه شدن) و پاسخ دادن است." ( رضاییان،102:1385)نوآوری : فرآیندی که کارآفرین با یک ایده خلاق و برخودار ازجوانب کاربردی قابلیت ایجا د یک ارزش جدید را از طریقتولید یک کالا ویژه و یا از طریق منابع نو کالای قبـلـی رابدست می آورد ، نوآوری می نامند.استفاده از پتانسیل های جدید که توسط کارآفرینان کشف میشودو می تواند با ساخت یک کالای جدید و یا یک ارزش نو کــهاز طریق تغییر فرآیند تولید و منابع متفاوت بوجود می آید، را نوآوری می نامند. ( پیتر دراکر)از خلاقیت تا نوآوری غالباً راهی طولانی در پیش است و تا اندیشه‌ای نو به صورت محصول یا خدمتی جدید در آید زمانی طولانی می گذرد و تلاشها و کوششهای بسیار به عمل می آید.(الوانی،224:1389) زمانی که موضوع خلاقیت از زاویه تغییر تکنولوژیک بررسی می شود ، از دو واژه نزدیک به هم مرتب استفاده می شود: اختراع و نوآوری، اختراع عبارت است از خلق یک تکنولوژی نوین،این تکنولوژی نوین می تواند یک محصول ، یک فرآیند یا یک سیستم پیشتر شناخته شده باشد.نوآوری، شامل خلق کالا،خدمت یا فرایندی است که برای یک سازمان جدید است.یک نوآوری می تواند تغییری باشد در روش صنعتی، که موجب ارتقای بهره وری می شود. اگر چه واژه خلاقیت با نوآوری به گونه مترادف استفاده می شود اما غالب محققان براین باورند که دو اصطلاح نوآوری و خلاقیت باید به گونه جداگانه مورد نظر قرار گیرند. ماهیت خلاقیت یا اختراع را از نوآوری می‌توان به وسیله معادله زیر تفکیک کرد. انتفاع + اختراع + مفهوم = نوآوری

فهرست:

مقدمه

تعریفها و مفاهیم خلاقیت و نوآوری

اهمیت خلاقیت

برنامه ریزی

فرهنگ سازمانی

نوآوری و خطرپذیری

توجه به اعضای سازمان

تاکید بر هدف به جای وسیله

سازمان کارآفرین

نتیجه گیری و بحث

منابع و مآخذ